Pura Tirta Empul
Pura Tirta Empul minangka salah sawijining pura sing paling misuwur lan nduweni makna spiritual ing Bali, dumunung ing desa Manukaya, cedhak Tampaksiring. Pura kuna iki, sing diadegake ing taun 962 Masehi nalika Dinasti Warmadewa, didedikake kanggo Wisnu, dewa banyu Hindu, lan misuwur amarga banyu suci.
Jeneng "Tirta Empul" tegesé "Sendang Suci" ing basa Bali, sing nggambarake daya tarik utama Pura: blumbang suci sing dialiri sumber mata air alami. Banyu saka sumber mata air iki diyakini nduweni khasiat penyembuhan, lan umat Hindu Bali lokal teka ing kene kanggo nyucekake awake dhewe kanthi spiritual liwat proses adus ritual sing dikenal minangka "melukat." Iki kalebu nyemplungake awake dhewe ing sangisore corong banyu sing mili menyang blumbang penyucian persegi panjang sing gedhe, praktik sing wis ditindakake nganti pirang-pirang abad.
Kompleks Candhi iki dipérang dadi telung bagean penting: plataran njaba (Jaba Pura), plataran tengah (Jaba Tengah), lan papan suci njero (Jeroan). Kolam panyucen dumunung ing Jaba Tengah, kanthi 13 corong ukiran sing rumit, saben corong makili tujuan panyucen sing béda-béda.
Para pengunjung asring kesengsem karo swasana Candhi sing tentrem, lingkungan sekitar sing subur, lan ukiran watu sing rumit sing nghias struktur kasebut. Candhi iki dibangun kanthi gaya arsitektur tradisional Bali, kanthi gapura lan kuil sing rinci banget sing nuduhake rasa kaendahan sing ora lekang dening wektu.
Pura Tirta Empul ora mung papan sing penting sacara spiritual nanging uga minangka landmark budaya sing menehi gambaran babagan tradhisi kuna lan praktik agama wong Bali. Iki minangka bukti warisan budaya Bali sing sugih lan minangka tujuan sing kudu dikunjungi kanggo wong-wong sing pengin nyambung karo spiritualitas lan kaendahan alam pulo sing jero. Apa melu ritual penyucian utawa mung nyerep swasana sing tentrem, kunjungan menyang Pura Tirta Empul nyedhiyakake pengalaman sing sugih lan ora bisa dilalekake.